Ilura ve Microsoft Copilot Studio — fark nerede?
Copilot Studio vs Ilura
Tek cümle özet
Copilot Studio M365 ekosistemi içinde topic + connector odaklı asistan üretici. Ilura kişisel agent uygulaması — yaşam döngüsü + KVKK + sahiplik farkı. İkisi farklı kategoride ve birçok şirkette paralel kullanılıyor; “vs” değil “ve” doğru çerçeve.
İki ürün ne yapar?
Copilot Studio
Microsoft Copilot Studio (eski adıyla Power Virtual Agents) M365 ekosistemi için low-code asistan ve agent üretici. Power Platform ailesinde duruyor — Power Apps, Power Automate ile aynı kıta. Kullanıcı bir studio arayüzünde topic’ler tanımlar (her topic bir konuşma akışı), connector’lar ekler (Outlook, SharePoint, Dataverse, 1.500+ entegrasyon), AI Builder skill’leri bağlar. Agent definitions ile autonomous senaryolar mümkün — agent kendisi karar verip aksiyon alabilir. Hedef kitle M365 yöneticisi, business user, IT departmanı. Kurumsal müşteriler arasında hızlı yayılıyor çünkü zaten M365 lisansı olan şirket için ek setup minimum. Microsoft Graph üzerinden Outlook’taki e-postaya, SharePoint’teki dökümana, Teams’teki sohbete doğrudan erişiyor. M365 derin kullanılan şirkette Copilot Studio rakipsiz — yerli ekosistem avantajı çok güçlü. 2024 sonrası gelen “Copilot Agents” feature’ı ile autonomous senaryolar derinleşti; bir agent saatte 1.000+ mesaj işleyebiliyor. Compliance tarafında Microsoft Purview + Compliance Manager + Sensitivity Labels aynı admin paneline entegre. M365 E5 lisansı 35 USD/seat/ay; Copilot Studio mesaj başına 0.01 USD ek maliyet.
Ilura
Ilura, kullanıcının kendi agent’ını / iş arkadaşını iPhone’unda yetiştirdiği uygulama. Yetiştir → Öğret → Yaşat üçlemesiyle çalışır: agent üç soruyla tanımlanır, riskli her kararı kullanıcıyla denetlenir, onay-red akışı tercihlerine, rutinlerine ve karar kurallarına (kalıcı hafıza) yazılır; tekrarlayan işler Playbook’la tarif edilir. Motor Apple Intelligence — cihaz-üstü; veri telefondan çıkmaz. M365 ekosistemine bağımlılığı yok, M365 lisansı gerektirmez. Olgunlaşan agent’ı Siri ve Kısayollar üzerinden (desteklendiği yerde) çağırıp kullanırsın; Ilura arka planda kendi başına başka uygulamaları yönetmez, otonom kontrol iddia etmez — sen çağırırsın, çıktıyı sen onaylarsın. Hedef kitle: KOBİ sahibi, hekim, avukat, e-ticaretçi — KVKK çerçevesinde sürekli iş yapan kişisel agent isteyen profesyonel. Kâşif planı ücretsiz; planlar App Store’da. Mesaj/token başına ücret yapısal olarak yok.
Hangi özellik kimde nasıl?
KVKK ve veri yerleşimi farkı
Copilot Studio M365 tenant’ı Türkiye müşterileri için Azure West Europe (İrlanda + Hollanda) bölgelerinde tutuluyor. KVKK madde 9 sınır ötesi aktarım için AB Komisyonu yeterlilik kararı çerçevesinde işlem yapılıyor — bu yasal bir altlık ama denetleyiciye somut kanıt sunmak Microsoft’un compliance dashboard çıktısına bağlı. Microsoft Purview + Compliance Manager ile audit log’lar tutuluyor; ancak veriler Microsoft tenant’ında kalıyor, hash zinciri yok. Pratikte denetleyici sorduğunda IT departmanı Purview’dan çıktı alıyor — bu çıktı Microsoft güveni üzerine inşa edilmiş; üçüncü taraf doğrulaması yok. Compliance Manager skoru kurumun aldığı kontrolleri özetliyor ama her bir agent kararının cryptographic kanıtı sunmuyor.
Ilura’da işleme cihaz-üstü: Apple Intelligence iPhone’da çalışır, kişisel veri işlenmek için cihazdan çıkmaz. KVKK madde 9 yapısal olarak konu dışı; madde 12’nin “uygun teknik ve idari tedbirler” sorusuna cevap mimarinin kendisi. (İlk nesil masaüstü Ilura’da bu tablo hibritti — yerel inference + bulut eğitmen + SHA-256 audit chain + KVKK paneli; cihaz-üstü dönemde tek yapısal güvenceye sadeleşti.)
KVKK derinlik için KVKK uyumlu yapay zeka ve Türkiye’de AI agent kullanımı sayfalarına bakman faydalı olur.
Bir başka pratik konu: Microsoft Türkiye veri merkezi varlığı. Microsoft 2024-2025 döneminde Türkiye datacenter yatırımını duyurdu — ama Copilot Studio’nun veri ikametgâhı henüz Türkiye değil; AB Komisyonu yeterlilik kararı çerçevesinde Avrupa’da işliyor. Ilura’da bu soru hiç doğmaz: işleme cihaz-üstü, veri kullanıcının iPhone’unda. KVKK perspektifinden fark net — “hangi bölgede işleniyor?” sorusuna karşı “hiçbir bölgede; cihazda”.
Hangi durumda hangisi?
Copilot Studio şu durumlarda daha iyi: şirket M365 derinleşmiş (Outlook + Teams + SharePoint + Dataverse günlük); IT departmanı Microsoft yığınına ek vendor istemiyor; agent’ın temel görevi M365 verisi üzerinde otomasyon; SOC 2 + ISO + Microsoft compliance sertifikaları yeterli. Bu senaryoda Copilot Studio yerli ekosistem avantajıyla rakipsiz çalışır. Geniş kurumsal müşteri tabanı (50.000+ şirket 2026 başında) ve Microsoft’un yıllık yatırım hızı düşünüldüğünde Copilot Studio M365 ekosistemi içinde sürekli derinleşiyor — Outlook’un yeni özellikleri yerli olarak Copilot Studio agent’larına yansıyor.
Ilura şu durumlarda daha iyi: verinin cihazda kalması + KVKK rahatlığı gerek; seni tanıyan kişisel bir agent istiyorsan; M365 dışındaki iş akışlarında çalışıyorsan; KOBİ sahibi olarak ek M365 lisansı yükü almak istemiyorsan. Hekim, avukat, e-ticaretçi, küçük ekip için Ilura daha uygun çünkü mesaj başına ücretlendirme yok, işleme cihaz-üstü. Türkiye pazarında M365 derinleşmesi büyük şirkette güçlü ama KOBİ + serbest meslek + sektörel çözümlerde Ilura daha hafif başlangıç sunuyor — App Store’dan edin, dakikalar içinde ilk agent kuruluyor.
İkisi paralel de çalışabilir. Birçok şirket Copilot Studio’yu M365 verisi otomasyonu için, Ilura’yı M365 dışı agent yetiştirme için aynı anda kullanıyor. “Copilot Studio yetersiz” demek yanlış olur — farklı kategori. M365 ekosistemi içinde Copilot Studio yerli; agent yetiştirme + KVKK + portability söz konusuysa Ilura konumlanıyor.
Pratik bir karar matrisi: ekibin günde 4+ saat M365 kullanıyor, IT departmanı “Microsoft yığınında kalalım” diyor, agent görevleri Outlook + SharePoint + Teams üzerinde — Copilot Studio. Agent görevleri kişisel iş akışında (mail triyajı, müşteri özetleri, belge ön-incelemesi), KVKK rahatlığı kritik, ekip lisans yükü almak istemiyor — Ilura. İki kategoriye birden ihtiyacın varsa paralel kullanım yaygın çözüm; M365 verisi Copilot Studio agent’larında, kişisel agent’lar Ilura’da.
Migration: Copilot Studio’dan Ilura’ya
Copilot Studio agent’ını Ilura’da yeniden kurmak için pratik yol şu: ilk olarak Copilot Studio’da agent’ın topic’lerini bir tabloya dök. Her topic’i Ilura agent’ında bir görev + Playbook kuralı olarak düşün. Connector’a karşılık gelen işlerde agent hazırlayan-rol üstlenir: özeti/taslağı üretir, kaynağa yazmayı sen yaparsın.
Topic mantığını Ilura’da tercih profiline çevirmek bir paradigma değişikliği gerektiriyor. Topic kuralcı: “kullanıcı X derse → Y cevabını ver” şeklinde sabit decision tree; baştan eksiksiz yazman gerekir. Ilura’da ise agent senin düzeltmelerinle öğreniyor: “kullanıcı X dediğinde sen geçen sefer Y demiştin, ben Y taslağı hazırladım, onaylar mısın?” Bu yaklaşım ilk hafta daha yavaş çalışıyor (her karar onay istiyor) ama zamanla tercihlerini, rutinlerini ve karar kurallarını öğreniyor. Topic’lerinin birebir çevirisi yok; mantığı agent’ın görev tanımı ve Playbook’una taşınıyor.
Bir başka boyut: Copilot Studio agent’ları varsayılan Microsoft Cloud içinde çalıştığı için ekibin agent davranışı üzerinde direkt değişiklik yapma kapasitesi sınırlı; konfigürasyon admin panelden yapılıyor. Ilura agent’ları kullanıcının kendi iPhone’unda yaşadığı için her kullanıcı kendi agent’ının davranışını onay/red ve Playbook’la doğrudan şekillendiriyor. Bu kontrol farkı bazı şirketlerde “merkezi yönetim avantajı” (Copilot Studio), bazılarında “bireysel ustalık avantajı” (Ilura) olarak değerlendiriliyor.
Olgunluk çizelgesinde Copilot Studio’nun avantajı “topic kuruldu, dakikalar içinde çalışıyor”; Ilura’nın avantajı “agent zamanla daha iyi çalışıyor”. Kısa vadede Copilot Studio teslim ediyor; uzun vadede Ilura yetiştirme yatırımı geri dönüyor. 6 aylık bir agent için fark belirgin değil; 18-24 ay için Ilura’da yetişmiş agent rakipsiz çıkış kalitesi sunuyor. Şirket vadeli düşünüyorsa Ilura kategorisi açılıyor.
System prompt + bilgi kaynağı dökümanları doğrudan taşınabilir — Ilura’da agent purpose alanına system prompt’u yapıştır, knowledge base dökümanlarını sözlük import ekranından yükle. İlk yetiştirme oturumunda tercih profili senin onay-red düzeltmelerinle şekilleniyor (tercihler, rutinler, karar kuralları); Copilot Studio topic’lerinin sıkı kuralları yerine düzeltmeyle öğrenme.
M365 entegrasyonunu korumak istersen pratik çözüm iki ürünü paralel çalıştırmak — Copilot Studio M365 verisi için, Ilura kişisel iş akışı için. Geçişi yapanlar genelde 4-6 hafta paralel kullanıyor, sonra karar veriyor. (İlk nesil masaüstü Ilura’da Microsoft Graph MCP server bağlanabiliyordu; bugünkü iOS Ilura’da M365 köprüsü yok — iPhone’daki mail/takvim yüzeyi çoğu kişisel akışı zaten karşılıyor.)
Eğitim sürecinde beklenti: ilk hafta agent her kararını sana sorar, ikinci hafta basit kararlarda tercihlerini taşır, dördüncü haftaya kadar tanıdık rutinde senin tarzında hazır taslak getirir — ama her zaman sen çağırınca çalışır, çıktıyı sen onaylarsın. Copilot Studio’daki “anında çalışan asistan” duygusu yok — Ilura agent’ı zamanla olgunlaşıyor. Karşılığında her kararın kanıtı SHA-256 zincirinde duruyor; agent senin ses tonunda konuşuyor; M365 lisansı bağlılığı yok.
Maliyet karşılaştırması: 5 kişilik bir ekipte Copilot Studio E5 lisansı 5×35 = 175 USD/ay + Copilot Studio mesaj başına ortalama 50 USD/ay = ~225 USD/ay (aylık 7.500 mesaj senaryosu). Ilura’da Kâşif ücretsiz başlatır; planlar App Store’da — ve cihaz-üstü mimaride mesaj/token kalemi yapısal olarak sıfır. Karşılığında yerli M365 entegrasyonunun konfor avantajından feragat ediyorsun — ama bu konforun M365 dışı iş akışlarında karşılığı yok. Kararı işin ekosistem bağımlılığı belirliyor.
Somut bir örnek üzerinden bakalım. Bir İK departmanı Copilot Studio’da 3 agent kullanıyor: izin onayı (Outlook + SharePoint takvim), iş ilanı taslak çıkarma (Word + Teams), aday görüşme notu özetleme (Teams meeting transcript). Bu 3 agent M365 verisi üstünde çalışıyor; Copilot Studio yerli bağlantılarla rakipsiz. Aynı şirketin İK uzmanı CV ön değerlendirme ve aday özetleme gibi kişisel iş akışında ise Ilura agent’ı kullanıyor — kurulum dakikalar, veri cihazda, KVKK rahat. İki ürün paralel çalışıyor: M365 verisi Copilot Studio agent’larında, kişisel değerlendirme akışı Ilura’da.
Bir başka örnek hukuk. Büro tamamen Microsoft 365 yığınında — Outlook, Teams, SharePoint, OneDrive. Copilot Studio sözleşme klasörü tarama, dilekçe taslak çıkarma, müvekkil iletişim özetleme için yerli avantajla çalışır. Ama büro müvekkil sırrı için “veri buluta hiç gitmesin” ister — Microsoft Purview log’ları bu soruyu cevaplamaz. Bu noktada Ilura devreye giriyor: müvekkil dosyası avukatın iPhone’unda işleniyor, hiçbir buluta gitmiyor. Bazı bürolar hibrit kuruyor: genel iş Copilot Studio’da, müvekkil sırrı taşıyan akışlar Ilura’da.
Eğitim sürecinde bir nokta önemli: Copilot Studio’daki “topic” yapısı kuralcı (sabit decision tree), Ilura’daki tercih profili düzeltmeyle büyüyor. Topic’te her durum önceden tanımlı; agent çıkmadığında “I don’t understand” diyor. Ilura’da agent ilk hafta her kararını soruyor, düzeltmelerinle tanıdık rutinleri öğreniyor. İki yaklaşım farklı kullanıcı tipine hitap ediyor — Copilot Studio business analist için “sıkı kural” konforu; Ilura agent yetiştirici için “düzeltmeyle öğrenme” yaklaşımı. Hangisi daha iyi sorusu yanlış; “şirketin kültürüne hangisi uyuyor” sorusu doğru.
Kurumsal IT yönetimi açısından da bir fark var. Copilot Studio agent’ları M365 admin paneliyle yönetiliyor — IT departmanı tek panelden tüm agent’ları görüyor, lisans dağıtıyor, compliance ayarlıyor. Ilura agent’ları kişisel — her çalışanın kendi iPhone’unda; merkezi yönetim paneli bilinçli olarak yok. 50+ kişilik IT yapısında Copilot Studio’nun merkezi yönetimi avantajlı; 5-10 kişilik ekipte Ilura’nın “herkes kendi agent’ını yetiştirir” yaklaşımı daha hafif. Kararı şirket boyutu + IT olgunluk seviyesi belirliyor. Türkiye pazarında çoğu KOBİ Copilot Studio için gereken M365 E5 lisansını taşımıyor; bu tablo Ilura için doğal pazar oluşturuyor.